Slovenya Parlamentosu, aşırı sağcı lider Janez Jansa’yı ülkenin yeni başbakanı olarak seçti. Jansa, 90 sandalyeli parlamentoda yapılan kapalı oylamada 51 evet oyu alarak bu göreve geldi. Bu sonuç, 22 Mart’taki genel seçimlerin ardından yaşanan siyasi tıkanıklığı sona erdirdi. Jansa’nın dördüncü kez başbakanlık koltuğuna oturmasıyla Slovenya’nın dış politikasında önemli değişiklikler bekleniyor.
Janez Jansa, oylama öncesinde yaptığı konuşmada Slovenya’yı “her vatandaşın kendisini güvende ve kabul edilmiş hissettiği, fırsatlar, refah ve adalet ülkesi” haline getirme arzusunu dile getirdi. Jansa’nın adaylığına Sloven Demokrat Partisi (SDS) milletvekillerinin yanı sıra Yeni Slovenya – Hristiyan Demokratlar (N.Si), Sloven Halk Partisi (SLS), Fokus ve Demokratlar Partisi destek verdi. Yeni koalisyona hükümette yer almayacak Resnica temsilcileri de onay sundu.
Jansa’yı destekleyen beş partili merkez sağ koalisyonu, önceliklerini açıkladı. Bu öncelikler arasında şirketler ve hane halkı için vergi indirimleri yer alıyor. Ayrıca, girişimlere ve hızlı büyüyen firmalara destek ile emeklilik sisteminin finansmanına katkı sağlayacak bir fon kurulması da hedefleniyor. Koalisyon, bürokrasiyi azaltma, yolsuzlukla mücadele ve yerel yönetimlere daha fazla yetki verilmesi sözünü verdi.
Jansa’nın 15 gün içerisinde yeni kabine listesini parlamentonun onayına sunması bekleniyor. Başbakan adaylığının onaylanmasının ardından Slovenya Cumhurbaşkanı Natasa Pirc Musar’dan ve yabancı liderlerden tebrik mesajları aldı.
Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Jansa’nın yeniden göreve gelmesi vesilesiyle tebrik mesajı yayımladı. Von der Leyen, “ortak zorluklarla başa çıkabilmek için iş birliği yapmayı sabırsızlıkla beklediğini” ifade etti. Avrupa Birliği (AB) Konseyi Başkanı Antonio Costa da Jansa’yı Slovenya Başbakanı olarak yeniden seçilmesi dolayısıyla kutladı. Costa, “Avrupa Konseyi’nde sizinle yeniden birlikte çalışmayı sabırsızlıkla bekliyorum” şeklinde açıklama yaptı.
Janez Jansa’nın başbakan seçilmesiyle birlikte, Slovenya’nın Filistin’i tanımasına öncülük eden eski Başbakan Robert Golob liderliğindeki Özgürlük Hareketi muhalefete düştü. Golob’un liderliğindeki hükümet, 2024 yılında Filistin’i devlet olarak tanımıştı. Ayrıca 2025 yılında İsrail ile silah ticaretini yasaklamış, İsrailli yerleşim bölgelerinden ithalatı durdurmuş ve bu yılki Eurovision Şarkı Yarışması’nda İsrail’i boykot eden ülkeler arasında yer almıştı.
İslamofobik çıkışlarıyla bilinen ve İsrail konusunda eski Başbakan Golob’a nazaran zıt bir politika benimseyen SDS lideri Jansa, daha önce yaptığı açıklamalarda Filistin’i tanıma kararını geri çekeceğini belirtmişti. Jansa ayrıca, Slovenya’nın Tel Aviv’deki büyükelçiliğini Kudüs’e taşıyacağını duyurmuştu.
